راز تأثیرگذاری سیره اجتماعی فاطمه(س)

سیره اجتماعی حضرت فاطمه(س) را بسیار خاص و ویژه است.

 حضور حضرت زهرا(س) در جامعه، حضوری مؤثر و ویژه است؛ یعنی وقتی متون تاریخی را مطالعه می‌کنید، به لزوم این حضور پی می‌برید.

ساختارهای این سیره اجتماعی، در خانه پیامبراکرم(ص) شکل گرفت و حضرت فاطمه(س) که شاهد سختی‌هاو رحلت جانگداز حضرت خدیجه(س) و حضرت ابوطالب بود، بسان یک مادر به پدر بزرگوارش مهربانی می‌کرد و سنگینی داغ فراق را از شانه‌های او برمی‌داشت.

حضرت زهرا(س) در جریان بسیاری از وقایع صدر اسلام و حرکت‌های سیاسی و اجتماعی آن حضوری فعال دارد.

 این حضور، هم قبل از ازدواج با امیرمؤمنان(ع) و هم بعد از آن، کامل قابل رؤیت است.

 حضرت فاطمه(س)، عزیز دل پیامبرخدا(ص) و به تعبیر خود آن حضرت، پاره تن ایشان است.

بدیهی است که حضور او در جامعه و اقداماتی که انجام می‌دهد، برانگیخته از تعالیم و آموزه‌هایی است که حضرت زهرا(س)، در مکتب پیامبرخدا آموخته است.

روایت و گزارش‌های زیادی دراین‌باره وجود دارد. نمونه مشهور آن، شأن نزول آیه «وَیُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَى حُبِّهِ مِسْکِینًا وَیَتِیمًا وَأَسِیرًا»(انسان-8) است؛ طبق برخی تفاسیر، امیرمؤمنان(ع) و همسر بزرگوارش فاطمه زهرا(س)، بر اساس نذری که داشتند، سه روز روزه گرفتند و در این سه روز، غذای مختصر خود را هم، به مسکین و یتیم و اسیر بخشیدند و به افطارکردن با آب، بسنده کردند.

حضرت زهرا(س)، هیچ‌گاه از توجه به فقرا و نیازمندان جامعه غافل نمی‌شد.

با وجود این‌که دختر پیامبر(ص) است، فردی که نفر اول جامعه مسلمانان و موردعلاقه عموم محسوب می‌شود، اما از این موقعیت برای خودش فرصت نمی‌سازد و با حداقل‌های زندگی روزگار می‌گذراند، زیرا می‌داند که در شرایط خاص آن روزهای مدینه، بسیاری از مسلمانان با تنگناهای اقتصادی روبه‌رو هستند و این‌که دختر بزرگوار رسول‌خدا(ص)، فردی که قدر و عزتش نزد آن حضرت چنان بالاست که وقتی او را می‌بیند، برمی‌خیزد و دست وی را می‌بوسد و وی را با بهترین وجه و شیوه تکریم می‌کند، مانند ضعیف‌ترین افراد جامعه روزگار می‌گذراند، خود تسلای قلب ضعفا و محرومان جامعه است و تأثیر اجتماعی بسیار عمیقی دارد.

این تأثیر اجتماعی، وقتی با دیگر وجوه سیره و زندگی حضرت فاطمه(س) پیوند می‌‌خورد، به آن فضای خاصی که اشاره کردم، جلوه‌ای ویژه می‌دهد. فکرش را بکنید که مردم در فعالیت‌های اجتماعی خود، بانویی را پیش رو دارند که نه فقط فرزندگرامی پیامبرخدا(ص) است، بلکه از منظر جایگاه بندگی خداوند، در موقعیتی بی‌بدیل قرار دارد؛ از اصحاب کساست و در ماجرای «مباهله»، در کنار پیامبرخدا(ص)، امیرمؤمنان و حسنین(ع) وارد مکان موردنظر می‌شود و در مقابل مسیحیان نجران قرار می‌گیرد. همه این‌ها، بر اثرگذاری اجتماعی حضرت زهرا(س) اضافه می‌کند و او را به شخصیتی عالی‌مقام در جامعه اسلامی مبدل می‌سازد.

دکتر مهدی مجتهدی

همه هستند ولی هیچ کسی زهرا(س) نیست - چاه فهمید کسی همچو علی(ع) تنها نیست

انتهای مطلب/